ชีวิตอัศจรรย์ แผน วรรณเมธี

คนมีอายุยืนเกือบ 100 ปี ในประเทศไทย มีนับจำนวนได้และหนึ่งในนั้น คือ สุภาพบุรุษ ชื่อ แผน วรรณเมธี ที่จัดงานทำบุญฉลองอายุ 99 ปี เมื่อวันเสาร์ที่ 29 มกราคม พ.ศ. 2565 ณ สำนักงานใหญ่องค์การพุทธศาสนิกสัมพันธ์แห่งโลก (พสล) โดยได้รับเกียรติสูงส่ง เมื่อสมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ สมเด็จพระสังฆราช เมตตาประทานน้ำพระพุทธมนต์ และพระคติธรรม

และประทานพระอนุญาตให้ สมเด็จพระมหาธีราจารย์ กรรมการมหาเถรสมาคม เจ้าอาวาสวัดพระเชตุพนวิมลมังคลารม ปฏิบัติหน้าที่แทนพระองค์ ในการรดน้ำพระพุทธมนต์ และอัญเชิญพระคติธรรมให้ คุณแผน วรรณเมธี ในโอกาศทำบุญอายุ 99 ปี ท่ามกลางการอนุโมทนา สาธุการของพระเถรานุเถระ และผู้ทรงเกียรติชาย หญิง เต็มห้องประชุมอาจารย์ สัญญาธรรมศักดิ์


งานทำบุญใหญ่และหายาก ครั้งนี้ เริ่มจาก พัลลภ ไทยอารี รองประธานและเลขาธิการ พสล กล่าวรายงาน ถึงความเป็นมาของงานอันเป็นมงคลยิ่ง พร้อมทั้งกราบขอบพระคุณพระเถรานุเถระทุกรูป นำโดยสมเด็จพระมหาธีราจารย์ กรรมการ มหาเถรสมาคม ที่เมตตามาเป็นประธานในพิธี

ตามด้วย   ศาตราจารย์พิเศษ วิชา มหาคุณ บรรยายพิเศษถึงประวัติชีวิต อัศจรรย์ ของคุณ แผน ในอดีต ถึงปัจจุบัน โดยอ้างอิงข้อมูล จากหนังสือเรื่อง แผน เพื่อแผ่นดิน ประพันธ์โดยวิทยา เวชชาชีวะ อดีตเอกอัครราชทูต
แผน วรรณเมธี เป็นชาวกรุงเทพ เกิดเมื่อ 30 มกราคม 2466 บิดาเป็นชาวแม่กลอง มีความรู้ทางแพทย์แผนไทย มาตั้งรกรากที่กรุงเทพ แต่งงานกับสาวแปดริ้ว ที่มีอาชีพทำขนมขายพนักงานโรงไฟฟ้าสามเสน
ความเป็นคนกตัญญู และขยัน ของคุณแผน จะเห็นได้จากการช่วยแม่ขายขนมอย่างขยัน ขันแข็ง
เมื่อเรียนหนังสือ ชั้นประถมที่วัดจันทร์สโมสร และมัธยม ที่ รร  โยธินบูรณะ ก็เรียนเก่ง ทำให้ได้รับยกเว้นไม่ต้องจ่ายค่าธรรมเนียม ในการเรียน
เมื่อเรียนธรรมศาสตร์และการเมือง เรียนจบแต่ไม่ได้รับปริญญา เพราะเกิดสงครามมหาเอเซียบูรพา ทำให้ชีวิตหักเห เมื่อมีผู้ใหญ่ ชักชวนให้เข้าร่วม ขบวนการเสรีไทย จึงไม่ปฏิเสธ

การเดินทางออกจากประเทศไทยสมัยนั้น นอกจากเสี่ยงอันตราย ยังลำบากมาก ศ. พิเศษ วิชา ว่าชีวิตท่านแผน ไม่ได้โรยด้วยดอกกุหลาบ
การปฏิบัติงานเสรีไทย ระยะแรกอยู่กรุงโคลอมโบ ประศรีลังกา ต่อมา ย้ายไปสหรัฐอเมริกา
เมื่อสงครามยุติ แต่ชีวิตคุณแผนเดินหน้า ได้ทำงานในสถานเอกอัครราชทูตไทย ในสหรัฐอเมริกา ในเวลาเดียวกันรัฐบาลไทยให้ทุนเรียนต่อในความต้องการของกระทรวงการต่างประเทศ จึงใช้เวลาเรียนปริญญาตรี และปริญญาโท ที่มหาวิทยาลัยเบิกเลย์ 12 ปี รวมทั้งเวลาที่ปฏิบัติงาน และศึกษาในมหาวิทยาลัย

วารสาร พสล ฉบับที่ 2 ประจำเดือน มกราคม-เมษายน 2013 เล่าประวัติคุณแผน ในฐานะประธาน พสล ลำดับที่ 5 ว่า ได้รับเลือกเป็นประธาน เมื่อ พ.ศ. 2541 ต่อจาก อาจารย์สัญญา ธรรมศักดิ์ และได้รับเลือกทุก 4 ปีติดต่อกัน โดยไม่มีคู่แข่ง จึงเป็นประธานนานถึง 24 ปี ใน พ.ศ. 2564 ทำลายสถิติเวลาดำรงตำแหน่งประธาน คนก่อนๆ ทั้ง 4 ท่าน
ในช่วงเวลาปฏิบัติงานที่กระทรวงการต่างประเทศ ได้ลาอุปสมบท 1 พรรษา ณ พัทธสีมาวัดราชประดิษฐ์สถิตมหาสีมาราม
พระอุปัชฌาย์ ที่มีสมณศักดิ์สุดท้าย ที่สมเด็จพระมหาวีรวงศ์ (ทิม) ให้เลื อกเรียนว่าจะนิยมแบบไหนระหว่างปริยัติและปฏิบัติ พระวัณเมโธ (แผน) เลือกเรียนปฏิบัติ

การเรียนปฏิบัติ มีอานิสงส์ทำให้ชีวิตเปลี่ยนจากใจรัอน หงุดหงิด มาเป็นคนใจเย็น มีเมตตา มองโลกในแง่ดี

ท่านยังเชื่อเรื่องกฏแห่งกรรม ว่าใครปฏิบัติธรรม ก็จะช่วยยกระดับจิตใจให้สูงขึ้น รวมทั้งเชืีอในหลักคำสอนว่าทำความดี ละความชั่ว ชีวิตมีสุขกับการทำให้จิตใจผ่องใส
สิ่งทั้งหมดเป็นบุญต้องทำด้วยตนเอง
ในฐานะประธาน พสล ท่านต้องการเห็นชาวพุทธนำพระธรรมคำสอนไปใช้ในชีวิตประจำวัน มิใช่แค่สวดมนต์ แต่ต้องรู้ความหมาย โดยอาศัยพระคุณเจ้าชี้แนะ เช่นมงคลสูตร 38 ประการ ที่บทแรกว่าด้วยการคบคน ถ้านำไปปฏิบัติย่อมเป็นมงคลแก่ชีวิตแน่นอน
ชีวิตคนที่มีอายุ 99 ปี เช่นคุณแผนนั้น ไม่ธรรมดา เพราะท่านรักการทำงานเป็นชีวิตจิตใจ หลังจากเกษียณอายุราชการในตำแหน่งปลัดกระทรวงการต่างประเทศ ได้ดำรงตำแหน่งรอง และเลขาธิการสภากาชาดไทยตามลำดับ จนกระทั่งขอพระราชทานลาออก เมื่ออายุ 98 ปี
การมีชีวิตที่มีแต่งาน ผ่านการให้ และสงเคราะห์ต่างๆ มายาวนาน สมเด็จพระสังฆราช จึงประทานพระคติธรรม ว่าเป็นรัตตัญญู และสัตบุรุษ ซึ่งเหมาะสมแก่บุคคล ที่ได้สมัญญานามว่า แผน เพื่อแผ่นดิน

โดย สมาน สุดโต อดีตคอลัมนิสต์หน้าศาสนา ประวัติศาสตร์ วัฒนธรรม นสพ โพสต์ทูเดย์